pi-drie

Zeepeduinen

Ik deed altijd een beetje meewarig over mensen die zeiden - ik hoef niet zo nodig naar het buitenland hoor. Nederland heeft nog genoeg mooie plekjes. Hoe kun je dat nu zeggen als je weet van het Mont Blanc massief, de Gorges du Verdon, of de Grand Canyon. Steden als Jeruzalem, Barcelona of New York? Musea als de Guggenheims in Bilbao of New York, of het MOMA?
Sinds een paar weken hebben wij een optrekje in Burgh Haamstede, toch wel een heel mooi stukje Nederland. Goed - het blijft Nederland, maar toch.
Ik deed een hardlooprondje door de Zeepeduinen, en keek mijn ogen uit. Het mooiste stukje Nederland?  Ik was aan het hardlopen, dus binnenkort nog maar eens gewoon wandelen om echt goed te kunnen kijken.
Moeilijk om in een foto te vangen, maar het ziet er gewoon on-Nederlands uit.



Let wel - dit betekent niet het einde van de buitenlandse bestemmingen. Maar wel  lekker handig om zoiets om de hoek te hebben.

Makers

In zijn recente boek Makers voorspelt Chris Anderson (The Long Tail) een nieuwe industriële revolutie – die op een aantal gebieden al aan de gang is maar zich de komende jaren verder zal ontwikkelen. In deze revolutie zal de manier waarop wij producten ontwerken, maken en distribueren radicaal veranderen – open en helemaal web-based.

Ik heb een levenslange ervaring in de traditionele maakindustrie. R&D afdelingen ontwerpen spullen, hopelijk nadat marktonderzoek heeft aangetoond dat er behoefte aan is. Intellectueel eigendom wordt met patenten beschermd om de uitvinder een kans te geven zijn vinding te gelde te maken. Producten worden gemaakt en opgeslagen, en via een groot aantal stappen en tussenstations verspreid over zoveel mogelijk mensen. Mijn rol daarin: het zo slim (efficiënt) mogelijk produceren en verspreiden van die goederen, plus het aan de man brengen via relatiebeheer, marketing gereedschappen en persoonlijke verkoop. Economies of scale, Lean Manufacturing, dat soort termen speelde een hoofdrol in mijn vocabulaire.

De maakindustrie die Anderson schetst in Makers is een heel andere. Een enkeling met een idee die zich via crowdfunding laat voorfinancieren, met behulp van de openheid van het web en met hulp van anderen een ontwerp maakt, via 3D prototyping zijn eerste producten maakt, ergens op de wereld een maker vindt en de distributie zelf verzorgt via internet-selling.

Ik maak me geen illusie dat ik nog dat soort entrepreneur zal zijn, zelfs als ik de ideeën zou hebben. Gelukkig verandert een van de aspecten van de maakindustrie niet - er zijn nog steeds bedrijven die spullen maken, en die dat op een zo slim mogelijke manier moeten doen. Wat veel interessanter is voor mij in mijn huidige bedrijf is hoe deze nieuwe productie- en distributiemogelijkheden zich verhouden tot de traditionele beursgenoteerde organisatie. Wat kunnen we binnen zo’n groot concern in de B2B wereld leren van de nieuwe revolutie? En hoe voorkomen we dat we er opeens achter komen dat we een straatlengte achterstand hebben op de nieuwe industrie?

Anderson beschrijft nu nog bedrijfjes die operen in heel kleine niches. Lego blokjes die  Lego in Billund zelf weigert te maken. Of nog meer niche: aquaria voor kwallen. Maar wanneer komt het moment dat onze grote fabrieken stil staan omdat producten met dezelfde functies heel ergens anders gemaakt blijken te worden?

 

Muzikaal jaaroverzicht 2012

Aan het begin van een jaar vraag je je iedere keer weer af wat dit jaar op muziekgebied zal brengen. Grote namen die weer echt van zich doen spreken, eigen favorieten die hun favorietenrol waar maken (dat zijn de lastigste – maken ze het waar deze keer, is hun nieuwe net zo goed als wat je al van ze kent?), en voor mij vooral – welke nieuwe bandjes komen langs, welke verrassingen heeft het nieuwe jaar in petto.

En dan aan het eind van het jaar maak je de balans op, een prachtige bezigheid in de kerstvakantie. Dan komen alle favorieten nog een keer langs, en ontstaat het lijstje van pakweg dertig  CD’s in een volgorde min of meer van goed naar beter naar best.  Met de nummer 1 uiteraard als het meesterwerk dat in het illustere lijstje vanaf 1973 wordt opgenomen (voor wie het wil weten, dat was toen de eerste LP van Queen - met Keep Yourself Alive).

Wat bracht 2012?

Hawkwind brak eindelijk door bij het grote publiek. Vraagtekens? In de nieuwste reclame voor de Ford B3 Max is de muziek het veertig jaar oude nummer Master of the Universe. Er zijn bands die doorbraken na muziek in een STER-spotje. Hawkwind ook?

Verder wil ik weinig woorden aan het jaar vuil maken. Let the Music speak.

1	Cloud Nothings	Attack on Memory	Indie-rock, maar dan van de wat hardere soort. Heel hoog in de OOR lijst, favoriet van vele “kenners”. Voor mij weer een jaar met een harde plaat op 1. Dat komt het beste naar voren in het bijna 9 minuten durende Wasted Days.
2	Two Gallants	The Bloom and the Blight	Folk rock? Maar dan wel de nadruk op rock. Amerika voert de ranglijst aan dit jaar. Luister naar Ride Away. De zang komt niet zo erg uit de verf, maar het grijpt je wel bij de strot.
3	Plants and Animals	The End of That	Bijna waren ze me dit jaar ontglipt, deze Canadezen, maar net als 2 jaar geleden flikken ze het weer. Prachtige afwisselende indie-rock in de titelsong.
4	Blaudzun	Heavy Flowers	Hoe vaak komt het voor, zo’n fantastische Nederlandse indie band? Of is het nog steeds een solo project? Flame on my Head werd 3fm favoriet.
5	… And You Will Know Us By The Trail of Dead	Lost Songs	Saai hoor, alweer op nummer 5, net als vorig jaar. 16 nummers staan er op Lost Songs, dus welke moet je kiezen? Pinhole Cameras dan maar?
6	Gravenhurst	The Ghost in Daylight	Psychedelische shoegaze, waar kom je dan op uit. Bezwerend, dat vooral. Bijvoorbeeld in Circadian.
7	Goat	World Music	Een pareltje waar je zomaar tegenaan loopt – of   altijd open staan voor iets anders. Zweeds en werelds – het filmpje is minstens even mooi als de muziek: Goathead.
8	Fink	Wheels Turn Beneath My Feet	Het live-aspect voegt niet zo veel toe, dus het is eigenlijk een soort Greatest Hits. En dan heb je heel veel prachtige muziek. Toch weer Berlin Sunrise?
9	Kyteman		Ik ben geen grote fan van alle Kyteman muziek, maar Angry at the World is in z’n eentje al goed genoeg voor een top-10 plaats.
10	A Place to Bury Strangers	Onwards to the Wall	Een EP dit jaar, dat is onvoldoende  muziek voor een hogere plaats. Maar er hoort toch een echte shoegaze plaat in de top 10.

11	Mountain Goats	Transcendental Youth	Missschien wel de meest “gewone” plaat in de lijst. Pas bij hun 16e CD springt voor mij de vonk over, bijvoorbeeld bij de Lakeside View Apartments Suite.
12	Emanual & The Fear	The Janus Mirror	Hoe lo-fi wil je het hebben? Van hartverscheurend tot rammelend. Een rustpuntje in My oh my.
13	Brasstronaut	Mean Sun	Niet alle Canadezen komen uit Montreal, deze jongens helemaal uit Vancouver. In het eind zakt het een beetje in, maar daarom beginnen ze met Bounce.
14	Fanfarlo	Rooms Filled with Light	Weer zo’n heerlijk afwisselend indie bandje. Deconstruction is waarschijnlijk wel het leukste nummertje.
15	Disappears	Pre Language	Een laagje shoegaze, daaroverheen een dikke laag rock. All gone white.
16	The Mars Volta	Noctourniquet	Uitkijken dat het niet allemaal te soft en te folky wordt. Oude bekende herrieschoppers vervelen nooit, ook nu niet. Wakker worden!
17	Swans	The Seer	Twee CD’s heeft Michael Gira nodig voor zijn tweede teken van leven na de comeback. Van 2 minuten tot ruim een half uur. Met Avatar als hoogtepunt.
18	Muse	The 2nd Law	Ook grote bands kunnen goede platen maken. Hoeveel hits kwamen er van deze CD, en hoeveel nummers hadden hits kunnen worden? Animals?
19	NoFX	Self Entitles	Green Day bracht maar liefst drie CD’s uit, maar geen van hen haalt het lijstje. Verslagen door amper een half uurtje echte oude punkers. Vanaf track 1 alle remmen los. Voor een iets beter geluid: track 2.
20	DIIV	Oshin	Eigenlijk is deze lijst voor CD’s die in z’n geheel goed zijn.  Ik maakte al een uitzondering voor Kyteman, dan ook voor DIIV. Want Doused is een van de beste nummers van het hele jaar.

21	School of Seven Bells	Ghostory	Heel veel "ze flikken het weer" – ook SVIIB. Nog maar een portie indie shoegaze in Lafaye.
22	Blood Red Shoes	In Time to Voices	Ik zag ze live op Pinkpop, een van de betere acts.  De titeltrack van de nieuwste CD begint op 14:30.
23	The Bats	Free all the Monsters	De titeltrack is niet het beste nummer, maar het is lastig om goede songs van deze CD te vinden. Long Halls, waar ben je?
24	Mumford & Sons	Babel	Ze halen het lang niet bij hun fantastische eerste CD, maar een mooie hit staat er natuurlijk wel op: I Will Wait.
25	AlascA	Actors and Liars	Zo hadden Nick & Simon ook kunnen klinken. Meeliften op het succes van Mumford & Sons, of van zichzelf goed genoeg? Luister naar de titelsong.
26	UV Race	Racism	Garage hou ik zelden een hele plaat vol, met uitzondering van Australiërs. Na Feedtime is dit weer een lekker gruizig bandje, zoals het hoort. Luister naar Life Park.
27	Django Django	Django Django	Zo’n nieuw bandje wat het zo leuk maakt om muziek te blijven volgen. Met een vrolijke single.
28	School is Cool	Entropology	De enigen Belgen deze keer in de lijst, terwijl er toch genoeg prachtige muziek wordt gemaakt. De akoestische versie van Car, Backseat, Parking Lot.
29	High on Fire	De Vermis Mysteriis	Af en toe een stukje smerige stoner rock – dat moet kunnen. Serums of Liao dan maar.
30	Coheed and Cambria	The Afterman: Ascension	Elke CD van Coheed and Cambria is goed en soms inwisselbaar.  Vandaar ook geen toppositie in deze lijst, maar als er een CD van hen uitkomt moet die wel genoemd worden. Ondanks alle bombast.
			Het mooiste concert van dit jaar was voor mij Wilco in de Oosterpoort. Een lang gekoesterde wens. Zo klonk het ongeveer.

 

Malala

Al in de jaren 70 schreef Armand “Wat hebben we het goed nondeju”, en wij in het westen kunnen dat natuurlijk vaak alleen maar beamen. Dat mensen in armoede worden geboren en moeten leven, dat kinderen jarenlang in oorlogssituaties verkeren, dat niet iedereen gelijke kansen heeft op een fatsoenlijk leven, het is nou eenmaal zo. Je probeert er iets aan te doen als je goede doelen steunt, je stemt op een partij die het beste met de zwakkeren voorheeft, en je hoopt dat de wereld de wil en het vermogen heeft om er iets aan te doen.

Wat mij veel meer verbaasd, verbijsterd eigenlijk, is dat mensen er doelbewust op uit zijn het leven van medemensen te verzieken. Waarom wil ik hier nu iets over schrijven? Ik zag vorige week een item over een vrouw, ik meen in Pakistan of Iran, die door haar schoonfamilie was overgoten met zuur en in brand was gestoken. Ze had het overleefd en zag er natuurlijk vreselijk verminkt uit. Wat het meest macaber was aan deze situatie is dat zij door armoede was gedwongen ook nog bij haar schoonfamilie in huis te wonen, waar ze nog dagelijks verder werd vernederd.

Hoe is het mogelijk dat mensen elkaar dit aandoen? En dan niet met onbekenden, maar met mensen die ze als vrienden, als familie zouden  moeten beschouwen. Niet uit geldelijk gewin zoals mensensmokkelaars, niet omdat ze uit zijn op persoonlijk pleziertjes zoals pedofielen in Oost Azië. Nee, gewoon uit, ja, wat is het eigenlijk? Boosaardigheid?

Mensen gebruiken in zulke situaties vaak de term “beestachtig”. Integendeel, ik kan me niet voorstellen dat dit doelbewust martelen van naasten in welke dierenwereld dan ook voorkomt.

Er is de laatste week veel aandacht voor Malala, het veertienjarige Pakistaanse meisje dat door een fanatieke Taliban “strijder” werd neergeschoten, en nu symbool staat voor alles wat er mis is met vrouwenonderdrukking. Laten we hopen dat die symboolfunctie iets kan doen aan de situatie van vrouwen in de wereld. Maar of dit ook helpt voor de vrouwen die in thuissituaties worden mishandeld, opgesloten achter een dichte voordeur? Ik help het hopen.

(Foto - copyright Reuters)

Blija

Op 5 december 1966 stond mijn vader met de vrachtwagen bij de grensovergang Nispen-Roosendaal, klaar om verder te reizen naar België. Hij had de laatste drie jaar de Sinterklaasviering met zijn inmiddels vier kleine kinderen gemist, en was niet van plan er ook dit jaar niet bij te zijn. Maar van zijn baas kreeg hij geen toestemming om naar huis te komen, er moest gereden worden. Zonder het bij zijn baas te melden stapte mijn vader op de trein en daarna de bus, een reis van vele uren van de Belgische grens naar Blija in het hoge noorden van Friesland.
Het Sinterklaasfeest kan ik me niet herinneren, wel wat daarna gebeurde. Mijn vader werd op staande voet ontslagen. Er was, ook toen al, bijna geen werk in Friesland, dus twee maanden later maakte ons gezin de grote stap, we emigreerden naar Holland.
Mijn ouders verkochten het huis voor twaalf duizend gulden, en besteedden meer dan de helft van de opbrengst aan een tweedehands Ford Taunus 12M. De inboedel ging in een vrachtwagen van zijn nieuwe baas, melkfabriek Graafstroom in Bleskensgraaf.

Waarom schrijf ik dit nu op? Deels is het naar aanleiding van een gesprekje gisteren, waarbij deze persoonlijke gebeurtenis is sociologisch perspectief werd geplaatst, met de persoonlijke verhalen achter de trek vanaf het platteland naar het westen.
Zelf ben ik heel geïnteresseerd in toeval, de reeks gebeurtenissen die mij in de Alblasserwaard bracht, naar een nieuwe vriendenkring en later een vriendin die je vrouw wordt. En kinderen die er niet waren geweest als mijn vader toen niet besloten had om thuis Sinterklaas te vieren.

En dan nog een reden - een paar weken geleden was ik weer in Blija, mijn jongste dochter wilde wel eens zien waar de roots van haar vader lagen. Een bezoekje aan mijn geboortehuis en de omgeving van mijn geboortedorp.

Plezier

Een prachtige column van Toine Heijmans vorige week in de Volkskrant . Plezier. Over het plezier dat onze Olympiërs in Londen uitstralen en daarmee de zomer redden, na het chagrijn van het EK voetbal.

Ranomi, Epke, Dorian, Marianne, Churandy boven alles, ze vonden het leuk wat ze deden, en ze presteerden. Misschien wel juist omdat ze het zo leuk vonden.

Een tip van Toine – ga nou na thuiskomst uit Londen eerst de voetballers helpen, en daarna de politici. Een cursus “Hoe hou ik de lol erin!”

Ik moest natuurlijk meteen aan het werk denken. Is het niet zo dat mensen die plezier hebben in hun werk tot grotere prestaties komen? Het lijkt heel  logisch, maar wat doen we er in de praktijk mee?

De “plezier versus ambitie” discussie ging door, en vanmorgen reageerde Arnon Grunberg met zijn voorpaginacolumn. En ook hij kwam bij het bedrijfsleven terecht. Tien tot twintig procent van de werknemers zou gewoon plezier mogen hebben, ook al presteren ze niet of nauwelijks. Goed voor het bedrijf en de werknemers.

Dat je in een bedrijf te  maken hebt met tien tot twintig procent van het personeelsbestand dat er niets van bakt kan wel kloppen. Dat dit de mensen zijn die je toch in dienst houdt omdat ze zoveel plezier uitstralen en daarmee hun presterende collega’s tot nog grotere prestaties aanzetten, nee, beslist niet. Meestal integendeel – de slechte presteerders halen ook nog eens het plezier naar beneden.

Ik zat meer te denken aan iedereen met plezier te laten werken. Dan presteert iedereen bovenmaats en daar hebben we dan weer allemaal plezier van.